Bonusgezin

Hey Barbara! Ik herken de situatie vanuit de gevoelens van je dochter, dus ik reageer heel graag op je vraag vanuit mijn eigen ervaring. Hopelijk heb je er wat aan!

Ik was 2 jaar toen mijn ouders gingen scheiden, iets wat heel vanzelfsprekend voor mij was. Toen ik 4 jaar was kreeg mijn vader een nieuwe relatie, zij had zelf ook 3 jonge kinderen. Ik ben enig kind. Mijn vader trok al snel bij hun in (ik sliep dan op de kamer van en met haar oudste dochter), kochten niet veel later samen een huis waar alle kinderen een eigen kamer konden hebben. Ik was om het weekend bij mijn vader, woonde de rest van de tijd bij mijn moeder.

Als ik terug denk aan die periode, die mijn hele basisschoolleeftijd heeft geduurd, krijg ik het heel benauwd. Nu was mijn stiefmoeder echt geen aardige vrouw en had ze geen goede bedoelingen (wat hopelijk en waarschijnlijk anders is bij jouw nieuwe partner), maar vooralsnog bemoeide ze zich echt heel vaak met mij. Zij vergeleek mij continu met haar eigen kinderen, terwijl wij hele andere personen waren. Dat leverde vaak enorm ongemakkelijke momenten op.

Als kind dacht ik altijd: wat doe ik dan verkeerd? Ik ben gewoon mezelf. En ik was echt niet grensoverschrijdend qua gedrag. Ik was juist continu op mijn hoede, mijn best aan het doen om mee te gaan met het gezin, mij aan te passen. Als jong kind vond ik het heel lastig om dit aan te geven. De situatie was al gestopt toen ik 12 jaar was, maar pas toen kon ik er woorden aan geven.

Ik had het als kind echt heel fijn gevonden als mijn gevoelens serieus genomen zouden worden. Gelukkig gebeurde dat toen ook door een psycholoog die het kon vertalen naar mijn ouders.

Toen ik 18 jaar was, kreeg mijn moeder na 16 jaar een nieuwe partner, iemand met wie zij nog steeds samen is. Hij heeft 3 kinderen. Voor mij herhaalde de geschiedenis zich, ook omdat mijn moeder haar grootste wens uitkwam: een groot gezin. Zij wilde zó graag alles samen doen. Samen op vakantie, samenwonen...

Als 18-jarige heb ik heel eerlijk bij mijn moeder aangegeven dat ik dit écht niet wilde. Omdat het voor mij niet zou werken. Ik ben toen uit huis gegaan, op kamers gaan wonen, zodat zij haar eigen droom kon verwezenlijken. Zo zijn we ook nooit samen op vakantie geweest en hebben we nooit samengewoond. Ik ben heel blij dat ik die grens heb aangegeven voor mezelf. Want hierdoor zie ik haar partner als een hele fijne bonusvader, die mij een luisterend oor biedt als ik dat nodig heb.

Wat ik hiermee eigenlijk wil zeggen, is dat een nieuw samengesteld gezin voor ouders vaak voelt als een mooie nieuwe stap, terwijl het voor kinderen soms voelt alsof ze zich opnieuw moeten aanpassen aan een situatie waar ze niet zelf voor gekozen hebben.

Toen ik jouw bericht las, bleef ik hangen bij de zin dat je dochter liever bij haar vader zou willen wonen. Ik kan me voorstellen dat dat heel pijnlijk is om te horen als moeder. Tegelijkertijd vraag ik me af of er onder die uitspraak misschien een behoefte zit die gehoord wil worden. Niet per se dat ze weg wil bij jou, maar misschien dat ze zich meer veilig, begrepen of ontspannen wil voelen. Ik had zelf vroeger heel graag permanent bij mijn moeder willen wonen, waar ik rust had en waar ik gewoon mezelf kon zijn. Echt een plek waar ik me helemaal thuis voelde.

Misschien kun je daarom eens met je dochter onderzoeken wat maakt dat ze liever bij haar vader zou willen wonen. Wat mist ze op dit moment bij jou? Wanneer voelt ze zich thuis? Wat heeft zij nodig van jou? En wat zou ervoor zorgen dat zij zich prettiger voelt in de huidige situatie. Dan gaat het volgens mij niet om dat je kiest tussen je partner of je kind, want die keuze zouden we als kinderen nooit willen geven. Maar wel het gevoel dat jij die keuze hebt gemaakt voor een 'nieuw gezin' en er voor kunt zorgen dat iedereen zich daar fijn bij voelt. En dat kan ook heel hard gezegd zijn: niet samenwonen en niet samen op vakantie.

Ik had als kind heel erg behoefte aan de zekerheid dat mijn gevoelens altijd serieus genomen werden, ook als die ingewikkeld waren of niet pasten bij hoe de volwassenen het graag wilden zien.

Ik hoop dat je iets hebt aan mijn perspectief. Ik wens je vooral veel open gesprekken toe met je dochter!

Liefs, Amber

Hi Barbara,
Wat fijn dat je het forum hebt gevonden en hier je vraag stelt. Ook ik herken me net als Amber in je verhaal en vul graag ook mijn ervaring voor je toe.

Ik was 8 jaar toen mijn stiefvader in mijn leven kwam en dat is destijds vrij vanzelf gegaan omdat ik nog zo jong was en ook omdat ik vriendinnen was met zijn dochter. Mijn moeder en hij gingen echter uit elkaar toen ik 13/14 was en middenin mijn (late) pubertijd kwam hij terug in mijn moeders leven en dus ook weer eerst langzaamaan bij ons over de vloer en daarna weer bij ons wonen.

Die periode geldt eigenlijk voor mij als de moeilijkste periode uit mijn jeugd, omdat ik zo innerlijk aan het strugglen was en niemand dat zag. Mijn moeder ging dan vaak vooraf of achteraf als hij langskwam met mijn een poging tot een gesprek aan maar dat liep snel uit in onbegrip omdat ik het zelf ook niet snapte. Later toen ik het wel meer ging snappen (in hoeverre me dat lukte op 17/18 jarige leeftijd), begreep ik dat ik ontzettend erge bindingsangst had gekregen tegenover de (fijne!, rustige) vaderfiguur die al zo lang in mijn leven was en plots voor een aantal jaren was verdwenen en toen weer 'kwam opdagen'. Ik heb destijds 'gekke' dingen gedaan, zoals hem negeren, ruzie maken en mezelf heel erg teruggetrokken en onverschillig opgesteld omdat ik zo niet mijn gevoelens kon plaatsen en al helemaal geen woorden daaraan kon geven. Al die tijd heeft niemand écht gemerkt dat ik zo in de knoop zat. Ik ging me nog verder focussen op school, vriendinnen, leuke dingen doen en al heel veel werken, en ik had verder altijd een lach op mijn gezicht.

Ik schets dit niet omdat het super vergelijkbaar is met de situatie van jouw dochter en jouw vriend, maar vooral om te laten zien dat er achter gedrag of een opmerking over de woon-situatie zo ontzettend veel schuilgaat wat je niet aan het oppervlakte ziet, en waarvan je dochter waarschijnlijk ook geen idee heeft. Ik had het nodig gehad dat iemand mij echt helemaal serieus had genomen in mijn struggles, het samen op een onderzoekende manier had kunnen bekijken en echt had gevraagd wat ik voelde, waarom ik deed wat ik deed. Wellicht had mijn moeder die rol ook niet op zich kunnen nemen, juist omdat zij zo dichtbij stond. Ik snapte en gunde haar het geluk namelijk ook, en wílde zelf helemaal niet dat ik zo 'raar' deed tegen mijn stiefvader.

Een opmerking over waar je dochter wil wonen is eigenlijk schreeuw om hulp, en absoluut geen opmerking 'tegen jou' zoals mijn moeder vaak mijn gedrag bestempelde. Ik hoop dat je voor je dochter - bijvoorbeeld via school of een coach - hulp kan krijgen. Om het háár beter te laten gaan en niet primair om de band tussen haar en jouw vriend te verbeteren want dat legt veel druk bij haar. Het zal waarschijnlijk het gevolg zijn van dat het weer goed met haar gaat. Overigens had ik er ook iets aan gehad als mijn moeder en stiefvader op die manier naar de situatie hadden gekeken, dat zij er ook iets van konden leren en misschien op een nog rustiger tempo konden opbouwen en ook hadden benoemd hoe graag ze wilden dat het fijn en goed ging maar dat ik daar alle tijd voor mocht nemen.

Ik hoop dat je dit wat inzichten geeft.

Veel liefs, Carlly