IK MOEST KIEZEN TUSSEN MIJN OUDERS

Mijn ouders gingen uit elkaar toen ik 11 was. Ondanks alle veranderingen en al het verdriet dat ik hierbij voelde, leek het in het begin gewoon ‘zijn gang te gaan’. Maar dat werd na een tijdje anders. 

MIJN VADER WILDE NIET MEER BETALEN

Mijn moeder deelde met ons dat mijn vader ‘niet meer wilde betalen’. Eerst ging dit over het geld dat hij aan haar moest betalen, maar later vertelde ze ook dat het om ‘ons geld’ ging. De kinderalimentatie. 

Ik hoorde hierin heel duidelijk een oordeel, een verwijt vanuit mijn moeder: “Van dit geld (advocaatkosten) hadden we jullie studie kunnen betalen”. Ik weet nog dat ik me hier heel machteloos bij voelde. Ik voelde de druk en loyaliteit richting mijn moeder om hier iets van te moeten vinden, om partij te kiezen voor mijn moeder. Ik denk achteraf dat ze dit nooit zo bedoeld heeft, maar met alles wat zij deelde voelde het wel alsof ze hierin steun zocht bij mij en ik aan haar kant moest gaan staan, omdat mijn vader (volgens haar) zulke oneerlijke dingen deed.

ADVOCATEN

Deze rechtszaken hebben jaren geduurd. Ik herinner me dat mijn moeder ook over advocaten begon te praten. Mijn vader had een advocaat, en mijn moeder had een advocaat. Hoe raar is het, dat allebei je ouders, die zoveel jaar samen zijn geweest, ineens niet meer met elkaar het gesprek aan kunnen gaan zonder advocaat? Dat voelde heel vreemd, verwarrend en ook wel kinderachtig. Alles wordt harder, zakelijker en bozer met advocaten ertussen. Althans, zo voelde dat voor mij. 

Het bracht ook extra spanning mee thuis. Je voelt je als kind van nature al zo loyaal naar allebei je ouders, en als je dan ziet dat ze allebei tegenover elkaar staan met advocaten en een rechtszaak, is het nog moeilijker om het gevoel te hebben dat je van beiden mag houden.

IK MOEST DE KANT VAN MIJN MOEDER KIEZEN

Toen ik 18 werd en eindexamen moest doen, was de rechtszaak over de kinderalimentatie nog steeds bezig. Mijn moeder vertelde me toen dat ik, vanwege mijn leeftijd, mijn moeder moest machtigen om namens mij te ‘procederen’. Dit kon ik niet zelf volgens haar, want “kijk om wat voor een dik dossier het gaat”. Ook hierover snap ik nu, als volwassene, dat mijn moeder dit met de beste bedoelingen deed (het was inderdaad ook niet gezond voor mij om zelf onderdeel te worden van de rechtszaak), maar toch voelde het enorm verdrietig dat ik dit moest doen. Ik moest nu definitief voor de kant van mijn moeder kiezen. Ik had geen keuze, ik moest. De zoveelste verdrietige gebeurtenis waar je geen invloed op hebt. 

Zo ging ik, met mijn moeder in de auto, op naar haar advocaat. Huilend zat ik aan tafel en vertelde ik aan de advocaat dat ik me verscheurd voelde om te moeten kiezen tussen mijn ouders. Ze pakte dit gelukkig heel begripvol op en stelde voor om een brief te schrijven naar mijn vader (of eigenlijk, de advocaat van mijn vader, weer zo stom). Ze heeft toen in de brief beschreven dat ik geen andere keuze had dan deze maar dat ik hiermee zeker geen partij wilde kiezen voor één van beide ouders. Ik voelde me door deze brief wel gehoord.

ONDERDEEL VAN DE STRIJD

Mijn gevoel hierover, en over veel andere dingen rondom de scheiding, is altijd onmacht en verdriet geweest. Waarom moet ik in dit verhaal meegesleept worden? Ik wil hier helemaal niks van hoeven te vinden. Ik wil er met heel mijn hart buiten blijven en ik wil allebei mijn ouders graag gelukkig zien. Zonder advocaat. Ik heb altijd gedacht: ik hoef geen geld, als mijn ouders maar gewoon stoppen met ruziën. En toch word je als kind op deze manier onderdeel van het verdriet en de strijd. En dat doet echt heel veel pijn.

Wat mij had geholpen, is als mijn ouders mij niet hadden betrokken in de strijd. Als ze zich hadden afgevraagd hoe het voor mij was om daartussen te staan. Ik had niet om de scheiding gevraagd en verlangde er als kind vooral naar dat de volwassenen om mij heen het op een volwassen manier zouden oplossen. Ik had rust gevoeld wanneer mijn ouders samen verantwoordelijkheid hadden genomen, in plaats van de schuld bij elkaar neer te leggen. Niet omdat hun emoties er niet mochten zijn – want ik begrijp nu hoe heftig een scheiding is – maar omdat ik als kind niet degene kon zijn die dat moest dragen.

Wat ik nodig had, was dat mijn ouders hun verdriet, boosheid en rouw met andere volwassenen hadden gedeeld, zodat ik kind kon blijven. Dat ik had mogen voelen: papa en mama zorgen voor zichzelf én voor mij. Zij komen hier samen wel uit. Dat had mij vertrouwen gegeven. De ruimte om niet te hoeven kiezen, niet te hoeven bemiddelen en niet te hoeven zorgen.